İzmir'e Uygun Kar Modelleri ve Geçmişte Kar Yağışı Görülmüş Basınç Yerleşimleri

Hemen her kuvvetli soğuk sistem öncesi Ziyaretçi Defterimizi inceliyorum ve zaman zaman cevaplar da vermeye çalıştım bu hususta.İzmir ve civarından kar yağışı ile alakalı çok sayıda soru gelmekte.Bu sorular ışığında konu hakkında bir yazı kaleme almak gerektiğini düşündüm.

Ben de pekçok hava delisi arkadaşımız gibi bu konuyu pekçok defa düşünmüştüm ve konu hakkında İzmir Adnan Menderes Havalimanı Meteoroloji'den Tecrübeli bir Uzman Meteolorolog abimize soru yönelterek bilgi aldım.Kendileri sağolsun 2 model olduğunu çizerek anlattılar:

1-Numaralı Modelde: Mıntıkamız üzerinde yağışa sebep Alçak Basınç Alanı ayrılmak üzereyken kuzeyden Sibirya Yüksek Basınç Alanı yani soğuk havası ilk 6 saat içinde yağışı yakalayabilirse rüzgar da 330 derece istikametinden (Karayel) eserken bizde sakin bir kar yağışı görülebilir dedi.Ancak çok kez pratikte yağış üzerimizden ayrılmakta ve geciken soğuk havası ile YB alanı mıntıkamız üzerine çökerek supsidans dediğimiz kararlı ve yağışa imkan vermeyen şartlara yol açmaktadır.

2-Numaralı Modelde: Mıntıkamız genelde Muğla-Antalya civarı arasında konumlanmış Orta Akdeniz menşeli AB alanı ile evvela güneyli yönlerden esen rüzgarla bol yağmur şeklinde yağışlar aldıktan sonra kuzeyden giren soğuk hava ile rüzgar istikamet değiştirip soğuk ve yağışlı sistemin gücüne göre karla karışık yağmur ve kar şeklinde savrulan fırtınalı bir kar yağışı(Akdeniz menşeli AB alanının derinliğine göre) almamıza sebep olabilmektedir.

Bir de 2 şubat 2012 tarihinde İzmir'in aldığı bir kar yağışı var sonradan yağmura dönen.O sistem öncesi 25-31 Ocak 2012 tarihleri arası çekirdeği 1065 hpa lara ulaşan Sibirya YB alanı 80 km saat hamleli kuvvetli poyraz fırtınası ile çok fazla soğuyan yer seviyesinde Orta Akdeniz menşeli AB alanının girmesiyle normalde yağmur olarak düşmesi gereken yağışlar kar olarak başlamış ve zamanla yağmura dönüşmüştü.Bunun Isparta tipi kar yağışı sistemi ve İzmir'de çok nadir görülebilecek bir durum olduğunu ifade etmişti.

Sanırım 2 numaralı modelden çok sayıda örnek aklımıza gelmiştir hemen.28 Şubat 2012, 11 Aralık 2010 vb gibi.Ben de Adnan Menderes Havalimanı Meteoroloji İstasyonunda bugüne kadar kar yağışına sebep olmuş (Örtü yapma durumu dikkate alınmaksızın) pekçok örnek basınç yerleşimini sizlerle paylaşıyorum.Dikkatinizi çekecektir hemen hemen hepsinde YB alanları arası sıkışma ve blokaj olayı sözkonusu olmuş.

 

Sezonun İlk Ciddi Sistemi Demiştik Her Geçen Gün Sıkıntı Artmakta

2 Aralıktaki değerlendirmemde 7-8 Aralık 2013 günleri gelecek soğuk ve yağışlı sistemin ülkemiz ve bölgemiz üzerindeki tesirlerini değerlendirmiştim.Her geçen gün daha da kuvvetlenen ve süresi uzayan aşırı dondurucu soğukları,buzlanma,özellikle ayın 11-12'si denizlerimizde kuzeyli yönlerden tam fırtınası,yoğun kar yağışları,kuvvetli ve çok kuvvetli zirai don ihtimalleri vb hususlar sebebiyle çok dikkatle takip edilmesi gereken bir hal almaya başladı. Ayın 11'inden itibaren -Tabi bundan sonra zayıflamazsa diyelim- endişe verecek şekilde güçlenen ve uzayan dondurucu soğukların özellikle günlük hayatı,şehir içlerinde dahi ulaşımı felç etme ihtimali,ısınma konusunda muhtemel enerji (büyük oranda doğalgaz) talebinin patlaması,Ege ve Akdeniz  Bölgelerimizin sahil kesimlerinde dahi alışık olunmayan düzeyde soğuk havanın uzun süreli tesirli olması ihtimali,seracılık,turunçgiller tarımı vs alanlarda aşırı soğukların uzun süreli muhtemel olumsuz etkileri,iç karasal kesimlerde havanın açmasıyla -20 C'lerin altına inebilecek aşırı soğukların yaşanabilme ihtimali endişe vericidir.

Sayısal modellerin değişebilir olduğunu ihmal etmeden ve unutmadan ayın 11'i sonrası neredeyse 10 günü bulacak şekilde aşırı soğuk senaryolarının blokaja (Yüksek Basınçlar arası sıkışan ve açılan koridorla aşağıya üzerimize akan soğuk hava) bağlıyorum.Kıyı Ege için şu anda ayın 12-13'ü için kara uygun model gözükmekle beraber yağışın ne kadar nasıl olacağı konusunda net bir tahminde bulunmak zor gözükmektedir takip edilmelidir.Ancak İç Ege için yarından itibaren tatmin edici karlı ve soğuk bir döneme girebileceğimizi söyleyebiliriz.Bu uzun süreli dondurucu soğuk dönemde ilgililerin,yetkililerin ve vatandaşlarımızın gerekli tedbirleri almaları icap etmektedir.Bu sıkıntılı periyodu ülkemiz adına en az hasar ve zararla atlatmayı temenni ediyorum.

Sezonun İlk Ciddi Soğuk ve Karlı Sistemi Sıkıntılı Gözüküyor.

Bu sene bir türlü oturmayan kış mevsimi  bu sezonun ilk ve ciddi sistemi ile değişecek gibi gözükmekte. Bu sene sayısal modeller atmosfer dinamiğini ve pronostiğini bir türlü çözememekte. Geçen seneden daha kötü perfomans çizen orta ve uzun vadeli sayısal modellerin isabet oranı yağışlarda son 24 saat varken bile çok kötü diyebiliriz. Karseverlerin ve soğuk hava bekleyenlerin dört gözle bekledikleri, özledikleri sistemin ayak sesleri gelmeye başladı. Orta Avrupa üzerinde oluşan şimdilik 960 hpa'ya kadar derinleşen çok güçlü ve soğuk çekirdekli AB alanı önüne ne çıkarsa çıksın olabildiğince aşağıya tüm gücüyle inmeye hazırlanıyor. Mevsimine göre hayli güçlü bu sistem Adriyatik Denizi ve Akdeniz gibi sıcak bir deniz üzerine ineceğinden sayısal modellerin gösterdiğinden çok daha derin AB alanları üreterek kuvvetli kararsızlığa ve aşırı yağışlara, su baskınlarına yol açabilir Kıyı, Güney Ege ve B.Akdeniz bölgelerimizin özellikle sahil kentlerinde. Anormal atmosfer hadiseleri görülebilir. Dolu, hortum, aşırı yağış, sel baskını, taşkın vb gibi. Ülkemize Balkanlar üzerinden girecek soğuk ve yağışlı sistemin yurdumuzun kuzey, iç ve doğu bölgelerinde özellikle çok etkili ve kuvvetli olmasını bekliyorum. Bölgemize gelirsek soğuk ve yağışlı sistemin Yunanistan ve Ege Denizi üzerinden geleceği beklendiğinden dolayı özellikle İzmir'in karasal, yüksek ve iç kesimleri için -şu an sayısal modellerde soğuma sonrası yağış gözükmemekle beraber- süprize yol açabilir. İç Ege'de tatminkar kar yağışı şu anda gözükmemekle beraber değişime açık diye düşünüyorum sayısal modeller.

 Ayın 7-8 'i için hemen tüm denizlerimizde kuzeyli yönlerden fırtına kuvvetinde esecek rüzgara karşı denizcilerimizin tedbirli olmaları gerekmekte. Özellikle Ege ve Akdeniz gibi bölgelerimizin sahil kentlerinde seralarda, tarlalarda (turunçgiller vb) soğuğa, zirai dona hassas ve direnci düşük tarım mahsullerinin korunmasına dikkat edilmesi, kuvvetli soğuk hava sebebiyle yollarda karla mücadele, buzlanmaya önem verilmesi, ani sıcaklık düşüşleri (15 C'i bulacak) sebebiyle gribal enfeksiyon riskine dikkat edilmesi hususunda ilgililerin, yetkililerin ve vatandaşlarımızın gerekli tedbirleri almalarını ve meteoroloji bültenlerini dikkatle takip etmelerini önemle tavsiye ediyorum. Soğuk ve bol yağışlı günler temenni ederim.